RADIO KONTAKT

Protestat kundër qeverisë vijuan edhe të dielën, më 18 tetor, në ditën e gjashtë të mobilizimit të studentëve, të rinjve dhe qytetarëve në Tiranë. Demonstruesit marshuan në rrugët e kryeqytetit, duke kërkuar dorëheqjen e kryeministrit Edi Rama, ndërsa tubimi u shoqërua me përplasje me policinë, hedhje molotovësh dhe dëmtime të pronës publike e private.

Protestuesit u mblodhën fillimisht pranë Ministrisë së Arsimit, në Rrugën e Durrësit, ku një pjesë e tyre mbajtën flamuj kombëtarë dhe brohoritën kundër qeverisë. Më pas, situata u tensionua me hedhjen e gurëve, bombave molotov dhe sendeve të tjera në drejtim të policisë dhe institucioneve. Gjatë incidenteve u raportua se një gazetare u godit nga një gur dhe shfaqi shenja të gjendjes së të fikëtit. Policia ndërhyri me gaz lotsjellës dhe kreu shoqërimet e para, ndërsa protestuesit u zhvendosën drejt zonave të tjera të kryeqytetit.

Gjatë mbrëmjes, tensionet vijuan pranë Parlamentit dhe selisë së Partisë Socialiste, ku u hodhën molotovë dhe fishekzjarre. Më pas, protestuesit u zhvendosën pranë Komisariatit nr. 3 në Tiranë, ku një zjarr përfshiu godinën. Flakët u shuan pas ndërhyrjes së efektivëve dhe zjarrfikësve, ndërsa u raportua për tre punonjës policie të plagosur. Gjatë ditës dhe natës, punonjës të bashkisë dhe institucioneve të tjera pastruan rrugët nga mbetjet e incidenteve të ditëve të mëparshme.

Protestat janë zhvilluar prej gjashtë ditësh mes pakënaqësive ndaj qeverisë, akuzave për korrupsion dhe kërkesave për llogaridhënie. Gjatë ditëve të mëparshme janë raportuar dëmtime të institucioneve, bizneseve, bankave, automjeteve të policisë dhe pronës publike e private. Policia ka përdorur gaz lotsjellës, ujë me presion dhe plumba gome për shpërndarjen e turmave.

Komisioni Europian reagoi duke dënuar dhunën, zjarrvëniet dhe sulmet ndaj institucioneve, por theksoi njëkohësisht se liria e tubimit dhe e shprehjes janë të drejta themelore. Në deklaratë, Komisioni kërkoi që përgjegjësit të përballen me drejtësinë përmes një procesi të rregullt ligjor dhe që reagimi i forcave të rendit të jetë në përputhje me ligjin dhe proporcional. Ai u bëri thirrje palëve që pakënaqësitë të trajtohen përmes dialogut paqësor.

Edhe Ambasada e Shteteve të Bashkuara në Tiranë u bëri thirrje qytetarëve që të ushtrojnë të drejtën e protestës në mënyrë paqësore, duke dënuar dhunën, lëndimin e personave dhe shkatërrimin e pronës. Ndërkohë, Komuniteti Mysliman i Shqipërisë kërkoi reflektim, vetëpërmbajtje dhe përgjegjësi nga institucionet dhe protestuesit, duke theksuar rëndësinë e dialogut dhe të ruajtjes së paqes sociale.

Kryeministri Edi Rama, në një komunikim të drejtpërdrejtë në rrjetet sociale, hodhi poshtë mundësinë e dorëheqjes dhe argumentoi se largimi i tij në këtë moment mund të ndikonte në vijimin e negociatave të anëtarësimit të Shqipërisë në Bashkimin Europian. Ai deklaroi se procesi kërkon angazhim të vazhdueshëm me institucionet europiane dhe ftoi të rinjtë të paraqesin kërkesat e tyre në një dialog të drejtpërdrejtë.

Rama mbrojti gjithashtu veprimet e policisë gjatë përplasjeve, duke pretenduar se efektivët ishin sulmuar me gurë dhe sende të tjera. Ai tha se qeveria do të mbështesë bizneset e dëmtuara dhe se, sipas verifikimeve të deritanishme, ishin evidentuar rreth 50 subjekte me dëme, kryesisht sportele, banka dhe pika të kompanive telefonike.

Gjatë të njëjtit komunikim, kryeministri pranoi se korrupsioni mbetet problem në Shqipëri, por e cilësoi reformën në drejtësi dhe krijimin e SPAK-ut si pjesë të përpjekjeve për ta luftuar atë. Ai theksoi se përgjegjësia penale duhet të përcaktohet nga procesi gjyqësor, ndërsa kundërshtarët politikë i akuzoi për relativizim të dhunës. Rama pretendoi gjithashtu se protestat po ndikohen nga aktorë të huaj dhe përmendi Rusinë e Iranin, por në deklaratat e tij publike nuk paraqiti prova të detajuara për këto pretendime.

Përtej zhvillimeve në rrugë dhe përplasjeve me policinë, protesta ka nxjerrë në pah edhe shqetësime të lidhura me kushtet ekonomike dhe perspektivën e brezit të ri. Sipas të dhënave të përfshira në raportimet e publikuara, papunësia te grupmosha 15–29 vjeç u rrit nga 15,1% në 17,7% në gjashtëmujorin e parë të vitit 2026. Ndërkohë, në vitin 2025, 20,1% e të rinjve të kësaj grupmoshe nuk ishin as në punë, as në arsim dhe as në formim profesional.

Kostoja e strehimit, pagat e ulëta, vështirësitë për të gjetur punë në përputhje me kualifikimin dhe shqetësimet për cilësinë e arsimit janë ndër çështjet që kanë ushqyer pakënaqësinë e të rinjve. Të dhënat demografike tregojnë gjithashtu se popullsia e grupmoshës 0–29 vjeç u tkurr me 54% nga viti 2001 deri në vitin 2025, duke reflektuar ndikimin e emigracionit dhe rënies së lindjeve.

Ndërsa protestat vijojnë të shoqërohen me tensione, mbetet e hapur përplasja mes kërkesave të demonstruesve për ndryshim politik dhe qëndrimit të qeverisë se dorëheqja e kryeministrit nuk është zgjidhja. Reagimet e institucioneve europiane dhe amerikane kanë theksuar njëkohësisht të drejtën për protestë paqësore, nevojën për proporcionalitet në veprimet e policisë dhe domosdoshmërinë që dhuna të mos zëvendësojë dialogun.