Tetori Rozë nis me një mesazh të thjeshtë: “Kontrolli është dashuri për veten”
Nëntori nuk është i vetmi muaj që i kushtohet shëndetit: Tetori Rozë rikthen në vëmendje çdo vit rëndësinë e diagnostikimit të hershëm të kancerit të gjirit. Fushata e këtij viti i drejtohet grave dhe vajzave me një mesazh të qartë: “Zbuloje herët, vepro në kohë!”
Tetori Rozë nis sot me një sërë aktivitetesh ndërgjegjësuese dhe informuese në Shqipëri dhe në vende të ndryshme të botës. Në qendër të fushatës është kujdesi i vazhdueshëm për shëndetin, kontrollet periodike dhe informimi mbi faktorët që mund të ndikojnë në rrezikun e shfaqjes së sëmundjes.
Kanceri i gjirit mbetet një prej sëmundjeve që kërkon vëmendje të vazhdueshme. Mosha, mbipesha, mungesa e aktivitetit fizik, konsumimi i alkoolit dhe disa trajtime hormonale pas menopauzës janë ndër faktorët që lidhen me rritjen e rrezikut.
Sipas të dhënave të Organizatës Botërore të Shëndetësisë, vetëm rreth 5–10% e rasteve të kancerit të gjirit lidhen me faktorë të trashëguar. Megjithatë, një histori familjare e sëmundjes është një arsye për të diskutuar me mjekun mënyrat e përshtatshme të ndjekjes dhe kontrolleve.
Zbulimi në fazat e hershme mund të përmirësojë ndjeshëm mundësitë e trajtimit dhe mbijetesës. Për këtë arsye, gratë këshillohen të jenë të vëmendshme ndaj ndryshimeve në gjoks dhe të kërkojnë këshillim mjekësor për çdo shqetësim apo ndryshim të pazakontë.
Kontrollet që rekomandohen mund të ndryshojnë në varësi të moshës dhe faktorëve individualë të rrezikut. Për gratë mbi 50 vjeç, mamografia mund të jetë pjesë e programeve të depistimit, sipas rekomandimeve të mjekut dhe programeve shëndetësore në dispozicion.
Një tjetër problem mbetet pabarazia në aksesin ndaj diagnostikimit dhe trajtimit. OBSH vlerëson se vendet me burime të kufizuara përballen me rreth 70% të vdekjeve nga kanceri i gjirit, ndërsa diferenca e mbijetesës mes vendeve me të ardhura të larta dhe atyre me të ardhura të ulëta ose të mesme është e konsiderueshme.
Në këtë kuadër, Iniciativa Globale e OBSH-së për Kancerin e Gjirit synon një ulje vjetore prej 2.5% të vdekshmërisë nga kjo sëmundje, me objektivin për të parandaluar 2.5 milionë vdekje deri në vitin 2040.
Në Shqipëri, Instituti i Shëndetit Publik e përcjell fushatën e këtij viti me thirrjen: “Kontrolli është dashuri për veten. Zbuloje herët, vepro në kohë!”. Mesazhi synon të nxisë gratë të mos e shtyjnë kujdesin për shëndetin dhe të kërkojnë këshillim profesional për kontrollet që u përshtaten moshës dhe faktorëve të tyre të rrezikut.
Tetori Rozë është gjithashtu një moment solidariteti me gratë që po përballen me sëmundjen dhe familjet e tyre, duke e kthyer ndërgjegjësimin në një thirrje për më shumë informim, diagnostikim të hershëm dhe akses në kujdes shëndetësor.
