ADN-ja e lashtë rishikon përhapjen e gjuhëve gjermanike dhe kelte në Evropë
Dy studime të reja sugjerojnë se migrimet e popullsive mund të kenë ndikuar në përhapjen e këtyre gjuhëve në kohë dhe drejtime të ndryshme nga sa mendohej.
Duke analizuar qindra mostra të reja të ADN-së së lashtë dhe mijëra të tjera të mbledhura më parë, studiuesit kanë rindërtuar lëvizjet e popullsive në Evropë. Gjetjet u krahasuan me të dhëna arkeologjike e gjuhësore, si mbishkrimet runike, qeramika dhe traditat e varrimit.
Një studim sugjeron se një grup njerëzish nga zona e Baltikut, ndoshta mes Finlandës dhe Suedisë verilindore, u zhvendos drejt Danimarkës dhe jugut të Suedisë. Studiuesit propozojnë se kjo lëvizje mund të ketë ndihmuar në përhapjen e gjuhëve gjermanike në Skandinavi, rreth 800 vjet më vonë se sa është supozuar tradicionalisht.
Rreth 1,650 vjet më parë, njerëz nga Skandinavia jugore u zhvendosën drejt territoreve të Gjermanisë, Polonisë dhe Holandës së sotme, ku në atë periudhë fliteshin gjuhë kelte. Lëvizje të tjera drejt Skandinavisë ndodhën afërsisht në kohën kur u shfaq norvegjishtja e vjetër.
Studimi tjetër vë në pikëpyetje teorinë se gjuhët kelte u përhapën fillimisht përgjatë bregdetit atlantik. Sipas analizës së ADN-së, ato mund të jenë përhapur drejt perëndimit rreth 3,000 vjet më parë, nga kultura e fushave me urna në Evropën Qendrore-Lindore, drejt Francës, Britanisë, Irlandës, Gadishullit Iberik dhe Italisë.
Studiuesit theksojnë se ADN-ja nuk tregon drejtpërdrejt se çfarë gjuhe flisnin njerëzit. Ajo mund të ndihmojë në gjurmimin e lëvizjeve të popullsive, të cilat më pas krahasohen me dëshmitë gjuhësore dhe arkeologjike. Të dy studimet u botuan në revistën Nature.
