Gushti sjell alarm të ri klimatik: Evropa kalon verën më të nxehtë të regjistruar
Temperaturat globale u ngjitën në 16.96°C, ndërsa oqeanet arritën një tjetër rekord. Copernicus paralajmëron për një verë të jashtëzakonshme në Evropën Perëndimore, e shoqëruar me thatësira, lumenj në nivele të ulëta dhe zjarre.
Një tjetër rekord temperaturash po i shtohet bilancit të ndryshimeve klimatike.
Të dhënat e observatorit evropian Copernicus tregojnë se gushti 2026 ishte ndër muajt më të nxehtë të regjistruar ndonjëherë në shkallë globale, ndërsa Evropa Perëndimore përjetoi verën më të nxehtë që është matur deri më tani.
Temperatura mesatare globale e ajrit në gusht arriti në 16.96°C, duke u barazuar me rekordin e vendosur në korrik 2023.
Në raport me periudhën paraindustriale 1850–1900, temperatura ishte 1.65°C më e lartë.
Por ajo që e bën veçanërisht domethënëse këtë shifër është rikthimi mbi një prag që ka rëndësi të veçantë në debatin ndërkombëtar për klimën.
Mbi 1.5°C, sërish
Gushti ishte muaji i parë që nga nëntori 2025 kur temperatura mesatare globale u ngjit përsëri mbi 1.5°C mbi nivelin paraindustrial.
Ky prag është një nga pikat kryesore të Marrëveshjes së Parisit, edhe pse një muaj i vetëm mbi 1.5°C nuk do të thotë se objektivi afatgjatë i marrëveshjes është kapërcyer.
Megjithatë, rikthimi i temperaturave në këto nivele tregon se ngrohja globale po vazhdon të ushtrojë presion të fortë mbi sistemet klimatike.
Edhe oqeanet thyejnë rekord
Nxehtësia nuk u kufizua vetëm në sipërfaqen e tokës.
Temperatura mesatare e sipërfaqes së oqeaneve jashtë zonave polare arriti në 21.07°C, niveli më i lartë i regjistruar ndonjëherë për muajin gusht.
Rekordi i ri tejkaloi atë të regjistruar në vitin 2023, duke nxjerrë në pah një tjetër aspekt të ngrohjes globale: edhe detet po ruajnë nivele jashtëzakonisht të larta të nxehtësisë.
Kjo ka pasoja për ekosistemet detare dhe për ciklet atmosferike, ndërsa temperaturat e larta të ujit mund të favorizojnë edhe fenomene ekstreme të motit.
Evropa përjetoi një verë jashtëzakonisht të nxehtë
Situata ishte veçanërisht e fortë në Evropën Perëndimore.
Sipas Copernicus, vera e vitit 2026 ishte më e nxehta e regjistruar ndonjëherë në këtë pjesë të kontinentit.
Valët e të nxehtit nisën që në maj dhe u shoqëruan gjatë muajve të verës me pasoja të tjera: thatësira të forta, nivele shumë të ulëta të lumenjve dhe zjarre.
Në të gjithë territorin evropian, temperatura mesatare mbi tokë gjatë gushtit ishte 20.26°C, duke e bërë muajin gushtin e katërt më të nxehtë të regjistruar në kontinent.
Pra, edhe pse rekordi evropian i gushtit nuk u thye, bilanci i të gjithë verës ishte jashtëzakonisht i lartë.
Nga termometri te ekonomia
Pas temperaturave rekord, pasojat nuk mbeten vetëm në statistikat klimatike.
Periudhat e zgjatura me temperatura të larta mund të ndikojnë në bujqësi, furnizimin me ujë, prodhimin e energjisë, shëndetin publik dhe aktivitetin ekonomik. Thatësirat dhe zjarret shtojnë më tej presionin mbi komunitetet dhe ekosistemet.
Ekspertët paralajmërojnë se këto episode po bëhen gjithnjë e më të rëndësishme për ekonomitë dhe jetën e përditshme.
Sekretari Ekzekutiv i OKB-së për Ndryshimet Klimatike e lidhi situatën me përdorimin masiv të qymyrit, naftës dhe gazit, duke argumentuar se mënyra për të frenuar rekorde të reja temperaturash është përshpejtimi i kalimit drejt energjisë së pastër.
Gushti 2026 nuk është thjesht një tjetër muaj i nxehtë në statistikat klimatike. Temperaturat rekord në tokë dhe oqeane, së bashku me një verë të jashtëzakonshme në Evropë, janë një tjetër tregues i presionit në rritje që ngrohja globale po ushtron mbi planetin.
